Terugblik Week van de Governance

In de week van 9 tot en met 13 oktober organiseerden we, samen met een groot aantal partners, de Week van de Governance, van verticaal naar horizontaal, hoe dan?. Deze week mag dan voorbij zijn, de verandering die nodig is om de energietransitie te versnellen zeker niet.

Wat was ook alweer de aanleiding?
De energietransitie is in volle gang, maar het gaat nog lang niet snel genoeg. Dit komt onder andere door spanningen op het vlak van governance. Aan de oppervlakte lijken de uitdagingen een praktisch afstemmingsvraagstuk tussen de betrokken partijen. Uit een recente verkenning van het MVI-Energie programma blijkt echter dat het onder de oppervlakte om veel meer gaat; de basis van autoriteit is aan het veranderen, we gaan van verticale sturing naar horizontaal samenwerken, op basis van een afwegingskader voor autoriteit dat door de groep wordt vastgesteld (zie ook het boek van Prof. Paul Verhaeghe, Autoriteit). Dat is nogal een beweging. Governance-uitdagingen gekoppeld aan de energietransitie zijn niet met een simpele druk op de knop op te lossen. Om zichtbaar te maken hoe dit vraagstuk speelt in de praktijk en sociaal-wetenschappelijke expertise te ontsluiten rond dit thema, namen we het initiatief voor de Week van de Governance.

De Week van de Governance zelf
Tijdens deze week hebben we aandacht gevraagd voor de vraag van verticaal naar horizontaal: hoe dan? Hoe verschuiven we onze aandacht naar de vraag hoe we horizontale manieren van samenwerken mogelijk maken, weg van de steeds terugkerende verticale ordeningsvraag – wie staat waarvoor aan de lat?’ En wat is nodig om horizontaal samenwerken mogelijk te maken, op het vlak van governance. Ook: wat gebeurt er als je dit niet doet? Als je top-down blijft sturen, zonder besef van de wijze waarop complexe systemen zich zelf-organiseren? Een beweging van stakeholder-management naar co-creatie. Van verantwoordelijkheden herverdelen en onderhandelen, naar samen onderzoeken, experimenteren en leren.

Tijdens de week zijn er diverse bijeenkomsten geweest die met deze vragen gestoeid hebben. De verslagen van de bijeenkomsten kunt u vinden op de website via de links hieronder.

Verslag Kick-off bijeenkomst 9 oktober 2017

Verslag reconstructie Almere 10 oktober 2017

Verslag Data: democratie of dictatuur 12 oktober 2017

Verslag Workshop Zwermleiderschap 13 oktober 2017

Opbrengst en vervolg
We hebben tijdens de week een mooie eerste start gemaakt met de vele vraagstukken die ontstaan in de energietransitie door de omslag op het vlak van governance van verticaal naar horizontaal. We zijn aan de slag gegaan met een aantal ‘hoe’ vragen en hebben tijdens de bijeenkomsten gemerkt dat het onderwerp leeft en verder gebracht kan en moet worden.

De week was de aftrap van een reeks bijeenkomsten en trainingen die het komende jaar zullen plaatsvinden vanuit een lerend netwerk. Dit najaar zal het MVI-Energie team met uw hulp dit lerend netwerk vormgeven, op een manier die bijdraagt aan de energietransitie.

De intentie van het MVI-Energie team is om in het voorjaar van 2018 nogmaals een serie bijeenkomsten te organiseren, met partners die daarin interesse hebben. Deels zal dit een herhaling zijn van skills-workshops die een breder publiek verdienen, zoals de workshops zwermleiderschap en sociocratie.

Deels zullen dit workshops en bijeenkomsten zijn die hoe-vragen adresseren die nog niet aan de orde zijn gekomen, zoals:

  • Leren met het hele systeem: ‘Hoe zorgen we dat het hele systeem zichzelf leert kennen en doorgroeit en evolueert?’
  • Samenwerken in projecten: ‘Hoe werkt co-creatie in de praktijk?’
  • Plannen maken en strategie: ‘Hoe transformeren we samen naar een gewenste werkelijkheid?’
  • Financiering: ‘Hoe financieren we projecten vanuit horizontale verbindingen tussen partijen?’

Er zal tevens een vervolg komen op de bijeenkomst die ging over de vraag: hoe benutten we (big) data om te komen tot een eerlijk, veilig en democratisch energiemodel?’

Wat vond u?
We zijn benieuwd naar uw ervaringen met deze onderwerpen en met de Week. Herkent u de hoe-vragen? Zijn er thema’s nog niet aan de orde gekomen? Wilt u mogelijk bijdragen aan het vervolg?

We hebben een aantal vragen voor u in een korte survey gezet. U kunt hier ook aangeven of u op de hoogte wil blijven van verdere activiteiten in dit kader. Wij danken u van harte voor uw input en zullen op basis hiervan vervolgstappen zetten.

Dank aan iedereen die heeft bijgedragen aan deze week en met vriendelijke groet,

Martine Verweij
programma-manager MVI-Energie